PODSTAWA PROGRAMOWA WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO DLA PRZEDSZKOLI I
ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH

Wychowanie przedszkolne obejmuje wspomaganie rozwoju i wczesną edukację dzieci od trzeciego
roku życia do rozpoczęcia nauki w klasie pierwszej szkoły podstawowej.
Wychowanie przedszkolne organizowane jest w przedszkolach i w oddziałach przedszkolnych w
szkołach podstawowych.
Przedszkola (oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych) zapewniają opiekę, wychowanie i
uczenie się w atmosferze akceptacji i bezpieczeństwa. Tworzą warunki umożliwiające dziecku osiągnięcie
gotowości szkolnej.
Wobec rodziców przedszkola (oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych) pełnią funkcję
doradczą i wspierającą działania wychowawcze:
1) pomagają w rozpoznawaniu możliwości rozwojowych dziecka i podjęciu wczesnej interwencji
specjalistycznej,
2) informują na bieżąco o postępach dziecka,
3) uzgadniają wspólnie z rodzicami kierunki i zakres zadań realizowanych w przedszkolach i oddziałach
przedszkolnych.
Celem wychowania przedszkolnego jest wspomaganie i ukierunkowywanie rozwoju dziecka zgodnie
z jego wrodzonym potencjałem i możliwościami rozwojowymi w relacjach ze środowiskiem społecznokulturowym
i przyrodniczym.
Wynikające z powyższego celu zadania, dostosowane do potrzeb i możliwości rozwojowych dziecka,
nauczyciel realizuje w ramach określonych obszarów edukacyjnych.
I. Poznawanie i rozumienie siebie i świata
1. Budzenie zaciekawienia otaczającym światem poprzez prowokowanie pytań i dostarczanie radości
odkrywania.
2. Organizowanie działań umożliwiających poznawanie wielowymiarowości człowieka (postrzegam,
myślę, czuję, działam).
3. Tworzenie sytuacji pozwalających na poznanie możliwości własnych dziecka i innych ludzi, np.
wynikających ze zróżnicowania płci, wieku, stanu zdrowia i doświadczenia.
4. Tworzenie sytuacji doskonalących pamięć, zdolność kojarzenia, umiejętność skupienia uwagi na
rzeczach i osobach.
5. UmoSliwianie dostrzegania i opisywania stosunków przestrzennych:
1) określanie swojego położenia względem przedmiotów lub innych osób,
2) określanie położenia jednego przedmiotu względem innego, z użyciem określeń: nad, pod, w środku,
na zewnątrz, przy, za, przed, obok, pomiędzy,
3) określanie kierunku ruchu: do przodu, do tyłu, w lewo, w prawo, poziomo, pionowo, w górę, w dół,
4) ocenianie i porównywanie odległości z użyciem określeń: daleko, dalej, najdalej, blisko, bliżej,
najbliżej.
6. Stwarzanie okazji do klasyfikowania i porządkowania przedmiotów:
1) wskazywanie i grupowanie przedmiotów podobnych do siebie pod względem wielkości, kształtu,
koloru i przeznaczenia,
2) klasyfikowanie przedmiotów z użyciem określeń: duży - mały, szeroki - wąski, wysoki - niski, gruby -
cienki,
3) porównywanie przedmiotów z użyciem określeń: większy - mniejszy, dłuższy - krótszy, szerszy -
węższy, wyższy - niższy, grubszy - cieńszy,
4) porządkowanie przedmiotów, np. od najdłuższego do najkrótszego.
7. Odczytywanie przeznaczenia rzeczy.
8. Wzbudzanie zainteresowań obrazem (ilustracją) i tekstem.
9. Poznawanie, stosowanie, tworzenie symboli i znaków.
10. Tworzenie warunków do porządkowania zdarzeń w czasie: określanie zależności czasowych z
użyciem określeń: długo, dłużej, krótko, krócej, przedtem, teraz, potem, najpierw, później, wczoraj, dzisiaj,
jutro, rano, w południe, wieczorem, w nocy.
11. Tworzenie warunków do doświadczeń językowych w zakresie reprezentatywnej i komunikatywnej
funkcji języka (ze szczególnym uwzględnieniem nabywania i rozwijania umiejętności czytania i pisania, w
tym czytania i pisania liczb).
12. Przekazywanie wiedzy o zdrowym stylu życia, ocenianie zachowań służących i zagrażających
zdrowiu.
13. Wykorzystywanie i tworzenie okazji do poznawania rzeczywistości:
1) przyrodniczej poprzez obserwowanie, eksperymentowanie, odkrywanie,
2) społeczno-kulturowej poprzez poznawanie zasad organizacji życia społecznego, tradycji rodzinnej,
regionalnej, narodowej oraz poznanie dzieł kultury,
3) technicznej poprzez obserwowanie, manipulowanie oraz przekształcanie przedmiotów lub zmianę ich
ułożenia w przestrzeni i czasie.
14. Organizowanie sytuacji umożliwiających poznanie ruchu drogowego.
II. Nabywanie umiejętności poprzez działanie
1. Wspieranie samodzielnych działań dziecka.
2. Umożliwianie dziecku dokonywania wyborów i przeżywania pozytywnych efektów własnych
działań.
3. Pomaganie dziecku w dostrzeganiu problemów, planowaniu i realizowaniu zadań.
4. Umożliwianie poznawania i stosowania różnych sposobów rozwiązywania zadań.
5. Umożliwienie dziecku odczytywania i zapisywania liczb cyframi oraz porównywania liczb i liczenia.
6. Kształtowanie nawyków higienicznych i zachowań prozdrowotnych oraz proekologicznych.
7. Uczenie zasad postępowania warunkujących bezpieczeństwo dziecka, ze szczególnym
uwzględnieniem bezpieczeństwa ruchu drogowego.
8. Tworzenie warunków sprzyjających spontanicznej i zorganizowanej aktywności ruchowej dziecka.
Umożliwianie udziału w grach, zabawach ruchowych i gimnastyce.
9. Umożliwianie dziecku ekspresji spostrzeżeń, przeżyć, uczuć w różnych formach działalności, z
zastosowaniem werbalnych i niewerbalnych środków wyrazu.
10. Wspieranie działań twórczych w różnych dziedzinach aktywności.
III. Odnajdywanie swojego miejsca w grupie rówieśniczej, wspólnocie
1. Uczenie nawiązywania bliskiego, serdecznego kontaktu z innymi osobami.
2. Pomoc w budowaniu pozytywnego obrazu własnego "Ja" i zaspokajaniu poczucia bezpieczeństwa.
3. Identyfikowanie i nazywanie różnych stanów emocjonalnych.
4. Uczenie sposobów radzenia sobie z własnymi emocjami, właściwego reagowania na przejawy
emocji innych oraz kontrolowania zachowań.
5. Wdrażanie do zachowań akceptowanych społecznie, wprowadzanie w kulturę bycia.
6. Umożliwianie dziecku odkrywania znaczenia komunikowania się w sposób niewerbalny.
7. Umożliwianie doświadczeń w mówieniu, słuchaniu i byciu słuchanym.
8. Tworzenie okazji do wymiany informacji, uczenie dyskutowania i dochodzenia do kompromisu.
9. Tworzenie okazji do pełnienia przez dziecko różnych ról w układach interpersonalnych, ze
zwróceniem uwagi na rolę dziecka w rodzinie.
10. Tworzenie okazji do wspólnego podejmowania i realizowania różnych zadań, rozwiązywania
problemów.
11. Dostarczanie przykładów i doświadczanie rozwiązywania sytuacji konfliktowych na zasadzie
kompromisu i akceptacji potrzeb innych osób.
IV. Budowanie systemu wartości
1. Wprowadzanie dziecka w świat wartości uniwersalnych, takich jak: dobro, prawda, miłość, piękno,
poprzez:
1) przekaz osobowy nauczyciela,
2) tworzenie otoczenia sprzyjającego rozumieniu i przeżywaniu tych wartości.
2. Pomaganie dziecku w poznawaniu różnych postaw bohaterów literackich i filmowych oraz w
podejmowaniu próby ich oceny i uzasadnienia stanowiska.
3. Wykorzystywanie codziennych sytuacji do podejmowania prób samooceny i oceny zachowań
innych.
4. Stwarzanie okazji do dokonywania przez dziecko wyborów i zdawania sobie sprawy z ich
konsekwencji.
5. Rozwijanie poczucia odpowiedzialności poprzez samodzielne, dokładne i rzetelne wywiązywanie
się z podejmowanych zadań, szacunku do pracy swojej i innych.
6. Kształtowanie postawy przestrzegania zasad ruchu drogowego.